Verhaal

Taalgebruik

Het woord 'wol' komt met regelmaat voor

groningen Vincent Erdin

Welk beeld ontstaat er als het over 'wollig taalgebruik' gaat

schaap

Iemand die gebruik maak van 'wollig taalgebruik' heeft daar een reden voor. In de boodschap blijft iets achter aan informatie, het is niet duidelijk wat dat is maar de hoorder heeft wel het vermoeden dat het niet het hele verhaal is wat de spreker (zender) naar buiten brengt.

Er kunnen meerdere redenen zijn om wollig taalgebruik in een gesprek te introduceren. De spreker wil hooguit een tipje van de sluier oplichten maar nog niet het hele verhaal naar buiten brengen, het kan ook zijn dat ze spreker nog niets weet en dus ook niets kan vertellen.

Wollig taalgebruik, een meester in het gebruik daarvan was een oud premier. Die kon een heel verhaal verpakken in een omfloerste zin waarvan je als hoorder denkt: ja en nu.... maar meer kwam er niet. Een bijna beruchte uitspraak was: 'mag ik even met je meekijken' feitelijk wilde dat niets anders zeggen dan dat de premier graag zelf aan de knoppen wilde zitten en de vakminister even niet aan het stuur wilde laten.

Bij een vraag op dat indirecte antwoord kwam een zo mogelijk nog onbegrijpelijker verhaal. En dan ontstaat er een wir war aan draadjes waar je eigenlijk niets mee kunt. Draadjes die als een kluwen in elkaar grijpen en samen een bol wol vormen. Knijp er maar eens in en eigenlijk krijg je er geen vat op. Dat is natuurlijk ook precies wat de spreker/ zender wil bereiken zo min mogelijk duidelijkheid geven maar je moet toch iets.

In de politiek wordt met regelmaat gebruik gemaakt van wollig taalgebruik, zie als oppositiepartij maar eens een deuk in een pak boter te slaan in het betoog van een wethouder of gedeputeerde. 

Bij de begrotingsbehandelingen van het kabinet werd gedaan alsof er een breed gedragen accoord zou zijn in de praktijk bleek dat nogal magertjes te zijn. Ook daar is een vorm van wollig taalgebruik te zien. We doen alsof we er zijn maar spreek je iemand anders dan blijkt dat ineens wat genuanceerder te liggen. Nog interessanter dan het 'breed gedragen' accoord was de de volgende schermutseling. Drie partijen, drie meningen en dat botst omdat er geen duidelijke conclusie was getrokken die op schrift werd gesteld met de paraaf van alle betrokkenen. Waar gaat het dan mis, de tijdsduur van de bijeenkomst, het verhullende (wollige) taalgebruik, een voorzitter die geen scherpe conclusies trekt. De 'overeenkomst' kan dan verschillend worden uitgelegd en dan is er bonje in de tent.

Dat wollige wordt per definitie gelinkt aan een schaap, net als bij een knot of bol wol je drukt het samen maar er zit alleen maar lucht in. Bij een schaap als je in die vacht prikt voel je dat er behoorlijk wat loze lucht zit, als het schaap geschoren is wordt dat nog veel duidelijker het is ineens een iel beest.

Of 'wollig taalgebruik' als afzonderlijk aspect en afgeleid van het schaap ook aan de orde komt op de 'wol expositie' die volgende maand te zien zal zijn in het Schathuijs in Enkhuizen is zeer de vraag maar maakt wel nieuwsgierig wat er te zien zal zijn.

 

bijdrage geplaatst: 8 september 2026

afbeelding; auteur