Vincent Erdin
Een tram die nooit lang heeft bestaan maar door een herstart in 1976 ineens aan een tweede leven kon beginnen. De gloriedagen van het stoomtijdperk komen nooit meer terug maar wie iets van die sfeer wil proeven kan met een gerust hart naar Hoorn reizen en dan even terug dwalen in gedachten en plaats nemen in een van de rijtuigen van de Stoomtram Hoorn - Medemblik. Verwacht geen snelheid of hoogdravend comfort maar schommel weg op een cadans van gebonk, geknars en gepiep van wielen op de rails en in de bochten.
Op de stations Wognum, Twisk en Opperdoes wordt een stop gemaakt. In Wognum is de stop lang genoeg om even een kijkje te nemen bij de stationschef die daar een kantoor heeft, de goederenloods, de kaartverkoop, de sein- en wisselwachter.
Na deze stop gaat het in een rustig tempo van krap 25 km/u naar de volgende halteplaats. Maar onderweg naar Twisk moet de belangrijke verkeersweg door West Friesland worden gepasseerd. Gelet op het aantal ritten per jaar is het niet nodig gevonden om hier een viaduct of tunnel voor de weg aan te leggen zodat tram en gemotoriseerd verkeer elkaar vrij kunnen passeren. Automobilisten vinden het ook nog wel een grappig gezicht en het zal waarschijnlijk een van de meeste gefilmde punten van de tramlijn zijn. Bij andere passages met het wegverkeer gaat er iemand met een rode vlag staan om te waarschuwen maar na het horen van de stoomfluit is dat al bijna overbodig.
Niemand die het in het hoofd zal halen om nog even snel voor het naderende gevaarte uit over te steken. Het nostalgische wint het dan toch en die paar minuten wachten blijken geen halszaak te zijn.
Twisk en Opperdoes zijn met recht halteplaatsen er wordt gestopt maar eigenlijk wordt het spiegelei opgeheven ten teken dat alles veilig is en klinkt het vertreksignaal.
En zo komt de rit aan het eind bij Medemblik. Dat eindpunt ligt bij het station Medemblik naast het, voormalige, stadhuis van architect Kropholler. Deze architect heeft meer van dit soort raad- of stadhuizen gebouwd. Het doet historisch aan maar ze zijn nog geen honderd jaar oud. Leidschendam en Wateringen hebben een vergelijkbaar raadhuis, een fier gebouw.
In Medemblik worden appartementen gerealiseerd, wie weet blijven de namen in de wandelgangen in tact: B&W kamer, raadszaal, trouwzaal, bodekamer etc.
Het eindpunt ligt naast een cultureel erfgoed monument van de eerste orde: de Westfriese Omringdijk ruim 725 jaar oud een dijk met een lengte van 126 kilometer. Dat is andere koek dan de Afsluitdijk en de dijk Enkhuizen - Lelystad.
Wie verder wil reizen kan met ms Friesland naar Enkhuizen, dit schip is precies 70 jaar oud (gebouwd in 1956) en ooit in dienst geweest tussen Harlingen en Terschelling/ Vlieland. De sfeer van de stoomtram blijft nog even bewaard tijdens de boottocht en wil het echt af wil maken stapt dan in het Zuiderzeedorp van boord en is helemaal terug in de tijd. Station Wognum of Opperdoes sluit prima aan bij de panden van het Zuiderzeedorp.
Tram, boot en Zuiderzeedorp niet alleen een Gouden historische driehoek maar ze versterken elkaar in belangrijke mate. Rollend en varend erfgoed.
Hoe de toekomst van de stoomtram er uit zal zien hangt van veel factoren af, belangstelling van bezoekers, politieke ontwikkelingen (hoe milieuvriendelijk is het gebruik van kolen) maar vooralsnog staan er wel 50 kaarsjes op de taart van tram, boot en Zuiderzeedorp, dat in 1983 werd toegevoegd aan de Driehoek.
bijdrage geplaatst: 18 juni 2026
afbeeldingen: auteur
nb: heeft u zelf een leuke herinnering aan de Driehoek met tram en of boot laat het weten via Mijn Zuiderzee.....